Presidenti amerikan, Donald Trump, ka njoftuar zyrtarisht tërheqjen e Shteteve të Bashkuara nga 66 organizata ndërkombëtare, të cilat janë identifikuar si pjesë e një shqyrtimi gjithëpërfshirës të Administratës Trump mbi rolin, efektivitetin dhe ndikimin e organizatave ndërkombëtare ku SHBA-ja ka qenë e përfshirë ndër vite. Ky vendim përbën një hap të rëndësishëm në politikën e jashtme amerikane dhe është në përputhje me qasjen e njohur “America First”, që ka karakterizuar presidencën e Trumpit.
Sipas një njoftimi zyrtar të Departamentit Amerikan të Shtetit, tërheqja nga këto organizata është bërë pas vlerësimeve që i cilësojnë ato si të dëmshme për interesat amerikane, joefektive në funksionimin e tyre dhe shpërdoruese në përdorimin e fondeve. Ky proces zhvillohet në përputhje me Urdhrin Ekzekutiv 14199, i cili parasheh rishikimin e plotë të angazhimit të SHBA-së në organizata dhe mekanizma ndërkombëtarë. Departamenti i Shtetit ka bërë të ditur se shqyrtimi për organizata të tjera mbetet ende në vazhdim.
Në mesin e organizatave nga të cilat SHBA-ja është tërhequr përfshihen emra të njohur ndërkombëtarë, si Komisioni i Venecias i Këshillit të Evropës, Mekanizmi Ndërkombëtar për Tribunale Penale – që është pasardhës i Tribunalit Penal Ndërkombëtar për ish-Jugosllavinë – si dhe UN Women, agjencia e Kombeve të Bashkuara e fokusuar në barazinë gjinore dhe fuqizimin e grave. Po ashtu, në këtë listë bën pjesë edhe Këshilli për Bashkëpunim Rajonal (RCC), një organizatë ku është e përfshirë edhe Kosova, së bashku me vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor.
Këshilli për Bashkëpunim Rajonal ka për mision forcimin e bashkëpunimit politik, ekonomik dhe shoqëror në rajonin e Ballkanit Perëndimor dhe Evropës Juglindore, si dhe afrimin e këtyre vendeve me Bashkimin Evropian. Tërheqja e SHBA-së nga kjo organizatë shihet si një zhvillim me rëndësi për rajonin, duke pasur parasysh rolin tradicional të Uashingtonit në mbështetjen e stabilitetit dhe integrimit euroatlantik të Ballkanit.
Sa i përket Komisionit të Venecias, SHBA-ja kishte statusin e vëzhguesit dhe jo të anëtares së plotë. Ky komision njihet si trup këshillues për çështje kushtetuese dhe ligjore, duke ofruar rekomandime për parlamentet dhe qeveritë e vendeve anëtare dhe jo vetëm. Megjithatë, Administrata Trump ka vlerësuar se edhe ky angazhim nuk përputhet më me prioritetet aktuale të politikës amerikane.
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, ka deklaruar se ky vendim përfaqëson përmbushjen e një premtimi kyç që Presidenti Trump u kishte dhënë qytetarëve amerikanë. “Ne do të ndalojmë subvencionimin e burokratëve globalistë që veprojnë kundër interesave tona. Administrata Trump do ta vërë gjithmonë Amerikën dhe amerikanët në radhë të parë”, ka thënë Rubio, duke theksuar se fondet dhe burimet amerikane duhet të përdoren në mënyrë më efikase dhe në përputhje me interesat kombëtare.
Ky zhvillim pritet të ngjallë reagime të ndryshme në arenën ndërkombëtare, veçanërisht nga organizatat dhe vendet partnere që kanë bashkëpunuar ngushtë me SHBA-në. Ndërkohë, Administrata Trump ka lënë të hapur mundësinë e rishikimit të mëtejmë të marrëdhënieve me organizata të tjera ndërkombëtare, duke sinjalizuar se politika e jashtme amerikane do të vazhdojë të fokusohet në sovranitetin, interesat kombëtare dhe uljen e angazhimeve që konsiderohen të panevojshme ose të dëmshme për Shtetet e Bashkuara.
