Fëmijët janë shumë më të jashtëzakonshëm sesa mendojmë. Shpesh i shohim si të vegjël, të pafuqishëm dhe të varur nga të rriturit, por në realitet trupi dhe truri i tyre janë makineri të fuqishme mësimi. Një nga faktet më interesante dhe shkencërisht të provuara është se truri i fëmijëve është shumë më fleksibël dhe më i aftë për të mësuar sesa truri i të rriturve. Kjo aftësi quhet plasticitet i trurit dhe është arsyeja pse fëmijët përthithin informacion si sfungjer.
Që nga lindja e deri rreth moshës 6–7 vjeç, truri i fëmijës zhvillohet me shpejtësi të jashtëzakonshme. Në këtë periudhë, miliarda lidhje nervore krijohen çdo ditë. Çdo fjalë që dëgjojnë, çdo lojë që luajnë, çdo tingull, ngjyrë apo emocion që përjetojnë, ndihmon në formimin e trurit të tyre. Për këtë arsye, fëmijët e vegjël janë në gjendje të mësojnë gjuhë të huaja pa përpjekje, të imitojnë sjellje dhe të kuptojnë botën përreth tyre shumë shpejt.
Një shembull i qartë i kësaj është mësimi i gjuhës. Një fëmijë i vogël mund të mësojë dy ose edhe tre gjuhë njëkohësisht pa u hutuar. Truri i tij i dallon tingujt, theksin dhe strukturën e gjuhës në mënyrë natyrale. Ndërsa një i rritur ka nevojë për vite mësimi, ushtrime dhe përpjekje të mëdha për të mësuar një gjuhë të re, një fëmijë e bën këtë përmes lojës dhe dëgjimit të përditshëm.
Një tjetër fakt interesant është se fëmijët kanë më shumë imagjinatë sesa të rriturit, sepse truri i tyre nuk është ende i kufizuar nga rregullat, frika dhe përvojat negative. Ata krijojnë botë imagjinare, flasin me lodrat, shpikin histori dhe lojëra. Kjo nuk është humbje kohe, por një proces shumë i rëndësishëm zhvillimi. Përmes imagjinatës, fëmijët mësojnë të zgjidhin probleme, të shprehin emocione dhe të kuptojnë realitetin.
Studimet shkencore tregojnë se loja është mënyra kryesore e të mësuarit për fëmijët. Kur një fëmijë luan, ai nuk po argëtohet vetëm, por po zhvillon aftësi sociale, mendore dhe emocionale. Loja e ndihmon fëmijën të mësojë rregulla, bashkëpunim, durim dhe kreativitet. Për këtë arsye, ekspertët rekomandojnë që fëmijët të mos mbingarkohen vetëm me mësime, por të kenë kohë të mjaftueshme për lojë të lirë.
Një fakt tjetër befasues është se fëmijët ndjejnë emocionet shumë më fort se të rriturit. Ata mund të qeshin me gjithë zemër dhe të qajnë me gjithë shpirt. Kjo ndodh sepse pjesa e trurit që kontrollon emocionet është shumë aktive. Prandaj, mënyra se si u flasim fëmijëve dhe si i trajtojmë ata ka ndikim të madh në zhvillimin e tyre emocional. Fjalët e mira, përkrahja dhe dashuria lënë gjurmë pozitive që zgjasin gjithë jetën.
Në përfundim, fëmijët nuk janë vetëm “të vegjël” që duhet të rriten. Ata janë qenie jashtëzakonisht të zgjuara, të ndjeshme dhe me potencial të madh. Truri i tyre është një thesar që duhet ushqyer me dashuri, kujdes, lojë dhe dije. Çdo moment i kaluar me ta është një mundësi për t’i ndihmuar të ndërtojnë një të ardhme më të mirë.
